Huyết áp thấp

Theo Tổ chức Y tế thế giới, huyết áp thấp được định nghĩa là khi trị số huyết áp tâm thu dưới 90mmHg và huyết áp tâm trương dưới 60mmHg hoặc giảm hơn 20mmHg so với trị số huyết áp bình thường trước đó.

Huyết áp thấp có 3 loại:
Huyết áp thấp nguyên phát: Liên quan đến thể chất gầy còm, gặp nhiều ở nữ tuổi 20-40 và có xu hướng di truyền.
Huyết áp thấp thứ phát: Xuất hiện do mắc một số bệnh mạn tính gây thiếu máu hoặc kém dinh dưỡng kéo dài như bệnh về huyết học, viêm loét dạ dày tá tràng, viêm đại tràng mạn, lao, suy giáp…
Tụt huyết áp tư thế: Khi ngồi dậy hoặc đứng dậy đột ngột bệnh nhân thấy hoa mắt, chóng mặt, mất thăng bằng, sây sẩm, có thể ngất xỉu.
Nguyên nhân:
Có nhiều nguyên nhân gây huyết áp thấp như các rối loạn ở hệ thần kinh, tim mach, nội tiết, dinh dưỡng, các bệnh mạn tính, nguyên nhân làm giảm thể tích tuần hoàn như mất nước, mất máu, điện giải, sử dụng thuốc hạ áp quá liều…
Triệu chứng:
Huyết áp thấp là áp lực máu chậm và yếu, lưu lượng máu đưa đến các tổ chức đều thiếu, nên người bệnh thường xuyên thấy mệt mỏi, đuối sức, hay buồn ngủ, ngủ gà, ngủ không sâu, nôn nao, sức chịu đựng kém, làm việc thiếu tập chung, sợ lạnh, hoa mắt chóng mặt, váng đầu, nặng có thể gây ngất xỉu, đột quỵ
Điều trị:
Điều trị các nguyên nhân gây ra huyết áp thấp, như các bệnh viêm loét dạ dày, viêm đại tràng, lao, suy giáp…
Các thuốc tân dược chỉ có tác dụng nâng áp tạm thời như Heptamin,Ephedrin,…
Theo quan điểm của Y học cổ truyền, gốc của bệnh huyết áp thấp là do khí huyết hư, vì vậy nên dùng các bài thuốc có tác dụng nâng khí huyết lên. Bài thuốc Đông y “Gia vị phù chính thăng áp thang”, đây là bài thuốc nổi tiếng trong cuốn sách “Thiên gia diệu phương” điều trị huyết áp thấp rất hiệu quả,( điều trị về gốc bệnh ), hiện nay bài thuốc này đã được bào chế ở dạng viên nang rất tiện sử dụng, có tên là THĂNG ÁP - ND, ngày uống 4-6 viên chia 2 lần, uống 2-3 tuần.
Chế độ ăn uống sinh hoạt:
Người huyết áp thấp nên ăn mặn hơn người bình thường 10-15g muối mỗi ngày, ăn nhiều chất dinh dưỡng, chú ý ăn chất đạm, rau hoa quả, chất xơ. Không nên ăn thức ăn có tính lợi tiểu như rai cải, râu ngô, bông má đề. Nên ăn nhiều bữa nhỏ cho dễ tiêu, uống các loại nước có tác dụng tăng huyết áp như trà sâm, trà gừng, cà phê. Tăng cường ăn cho đủ cân, gầy quá huyết áp sẽ thấp.
Người huyết áp thấp nên ngủ 9-11 tiếng một ngày và phải biết thức dậy đúng cách, vì khi ngủ máu tập trung nhiều vào khu vực như dạ dày, phổi, gan, lách, nên xuất hiện tình trạng thiếu máu não tạm thời, nếu dậy đột ngột có thể bị ngất đi, khi thức cần nằm thêm một lúc, tập một vài động tác, rồi mới dậy.

(Tổng hợp: Bs đông y Dương Thu Hà)